Hippokome yerleşimi kalıntıları Çöğmen köyü İt Asarı civarında bir tepede kurulmuş. Şehrin adı At şehri anlamına gelmektedir. Güneydoğu tarafındaki  kayalıklarda kaya mezarları bulunuyor. güneybatı bölümünde yine mezarlar göreceksiniz.
Bölgeyi  gezerken tavsiye edilecek yerler arasında;
*Gökdağdaki kaya mezarları,
*Kayadibindeki Likya kaya mezarları,
*Bolbel’de Oktapolis Antik kenti kalıntıları
*Gürleyik’te Hisar
*Ilıca ve Çal deresi
*Gürköy’de demirci çarşısı
*dalaman çayı üzerinde akköprü gösterilebilir.

KapıdaÄŸ Yarımadasında bir çok kazı yapılmamış antik kent var. Kalıntıları dağınık olan Krya, Lissa, Lydai’ya vb yerleÅŸimleri gezebilirsiniz.
Krya hakkında yorumlar oldukça fazla. Bir takım tarihçiler Karya bazılarıysa Lykia kenti olduÄŸunu savunuyor. Fakat Lykia kenti olduÄŸuna dair TaÅŸkaya’da mezar kalıntıları bulunuyor. Fethiye körfezine doÄŸru Lyda kent kalıntıları görmeniz mümkün.

Klaynda antik kenti kalıntıları Dalaman Fethiye yolu üzerinde Şerefler köyüne sapınca bir kilometre ileride göreceksiniz. Bir Karia kenti kalıntısıdır. çok fazla bir kalıntı yok bölgede. Bir duvar parçası var sadece. Heredot kent hakkında bilgiler bırakmıştır günümüze. Önce Kaunos, Knidos, rodos egemenliği altında kalmış. Sikke basmışlar.

Çamların ve deniz güzelliÄŸinin hakim olduÄŸu koylardan biri. koyda yapılaÅŸma aramayın çünkü yok. Tamamen doÄŸal bir ortam  karşılayacak sizi. Koyun önemli kusurlarından biri karayolu ulaşımında yolların kötü olamı. Bu yüzden geliÅŸme bakımından kısıtlanmıştır. Bu koyun tarihine baktığımızda Dalamandaki istasyon’un yapılışına tanıklık ettiÄŸini görürüz. Ä°stasyon malzemeleri Fransadan getiriliyordu. Deniz yolu ile bölgeye getirilen malzemeler bu koyda indiriliyordu.

Burası yeÅŸilliklerle çevrili, palmiye aÄŸaçları ile kaplı bir bina. Hemen yanında Abbas paÅŸa camisi var. yeÅŸiliyle göze hitap eden çiftliÄŸin bir öyküsü anlatıla gelen. Mısır Hıdivi Abbas paÅŸa ava meraklı olduÄŸu vb sebeplerden dolayı bir çiftlik yaptırmak istemiÅŸ. Fransızlara vermiÅŸ yapım iÅŸini. Tesadüf aynı günlerde Fransızlara Mısırda Ä°stasyon binası spariÅŸi verilmiÅŸ. Fransızlar bu iki bölge için hazırladıkları projeleri karıştırıp Dalaman’a Ä°stasyon binası, Mısır’ada av köşkünü yapmışlar. Anlayacağınız tren geçmeyen Dalaman’a böylelikle Ä°stasyon binası yapılmış.

MuÄŸla  ilinin günümüzde hızla geliÅŸen ilçelerinden biri. MuÄŸla’da KöyceÄŸiz, Fethiye, Ortaca ilçeleri arasında yer alıyor. GeçmiÅŸte bölgede yeterli yatırımların yapılamamış olması geliÅŸmesini engellemiÅŸtir. Bugünse havalimanının açılmış olması çok büyük canlılık katmıştır ilçede. Dalaman’da da MuÄŸlaNın diÄŸer ilçelerinde olduÄŸu gibi gezilip görülecek güzel koyları mevcut. Koyların bir çoÄŸuna denizden ulaşılabiliyor. Tabi karayolu baÄŸlantısı olan koylarda bulunuyor. Dalaman tarihi ile ilgili pek fazla bilgi bulunamamış. Ä°klimi turizme olduÄŸu kadar tarımada uygun olan ilçede yılda dört kez mahsül üretilebiliyor.

Bölge uzun süre kalmaktan sıkılmayacağınız yerlerden. Günübirlik ziyaret edebileceÄŸiniz çok yer bulabilirsiniz. Dalyan, göcek, KöyceÄŸiz günübirlik gezinti yapabilirsiniz. KatılabileceÄŸiniz  aktiviteler arasında river, kayaking, rafting binicilik turları sayılabilir.  Özellikle biniciliÄŸe meraklı olanlar bölgede  yapılan turlara katılabilirler. Sarıgerme çevresinde görülecek güzel yerler arasında “Aşı Koyu” gösterilebilir. Marmaris’te ve Fethiye de oldukça yakın olduÄŸu  için istediÄŸiniz zaman rahatlıkla geçebilirsiniz.

*Dalaman Havaalanına yirmi kilometre mesafede bulunuyor. Dalamandan havaalanından gelirken Dalaman’a girmeden önce Sarıgerme, yol ayrımıdır. Önce Osmaniye   sonra Sarıgeme sahiline ulaÅŸacaksınız.
*Ortaca yönünden gelirken Dalaman öncesinde Osmaniye Sarıgerme yön levhasını izlemek gerekiyor.
*Özel aracınızlada Ä°zmir, Aydın, muÄŸla’yı geçtikten sonra Fethiye-Göçek yönüne gitmelisiniz.
*Otobüsle gelenler Ortaca’da inip minibüsle bölgeye rahatlıkla ulaÅŸabilirler.

Pisilis kalıntıları Sarı su deresinin denize döküldüğü yerde, derenin geçtiÄŸi vadinin kumsala bitiÅŸik ucunda bulunuyor. Bizans döneminden kalma kale surları ve bizans kilisesi göreceÄŸiniz kalıntılar arasında. Adı Luvi ve Karia’lardan geldiÄŸi ve Helenlerce deÄŸiÅŸtirildiÄŸi hakkında bilgiler var.  Kent Lelegler tarafından kurulmuÅŸ.

MuÄŸla’nın güzel ilçelerinden biri olan Dalaman onaltı köye sahip. KöyceÄŸiz, Ortaca ve Fethiye ilçeleri arasında bulunmaktadır. Ormanları yükseklerde iÄŸne yapraklı alçaklarda ise yapraklı bir yapıya sahiptir. Dalaman çayı Marmaris ile Fethiye ilçeleri arasında yer almaktadır. Bölge iklimi yazları oldukça sıcak ve kurak kışları ise ılık yağışlı geçiyor. yetiÅŸtirilen tarım ürünleri buÄŸday, ayçiçeÄŸi, fiÄŸ, yonca, pamuk ve mısırdır. Ä°lçe ekonomisini turizm, nakliyecilik, tarım ve kâğıt sanayisine dayamıştır. Yeterli kazı yapılmadığından bölgedeki çok fazla tarihi eser yoktur. Ä°lçe tarihi eskilere dayandığı ile ilgili ip uçları var.
Yılda ortalama dokuz ay güneÅŸli olduÄŸu için yılda dört kez mahsül alınabiliyor. Sarıgerme’de bölgenin çok güzel sahillerinden biridir. osmanlı köy, sahilinin adıdır. Bir derneÄŸin desteÄŸiyle Sarıgerme büyük ilerleme kaydetmiÅŸ. Ufak bir kıvılcımla bölgede büyük güzellik oluÅŸturulmuÅŸ.